Dostępność cyfrowa od 28 czerwca 2025 — obowiązki firm i kary za ich brak
Od 28 czerwca 2025 r. firmy, które oferują konsumentom m.in. handel elektroniczny, bankowość detaliczną, usługi telekomunikacyjne, e-booki i część usług transportu pasażerskiego, muszą spełniać wymagania dostępności z European Accessibility Act, wdrożonego w Polsce ustawą z 26 kwietnia 2024 r. Za usługę niespełniającą wymagań Prezes Zarządu PFRON lub właściwy organ nadzoru rynku mogą nałożyć karę do dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, nie większą niż 10% obrotu. Ustawy nie stosuje się do usług świadczonych przez mikroprzedsiębiorców.
Uwaga: ten artykuł nie jest poradą prawną. Opisuje przepisy według ich treści na dzień 22 października 2026 r. W konkretnej sprawie skonsultuj się z prawnikiem. Linki do źródeł znajdziesz na końcu.
Skąd obowiązek: European Accessibility Act
European Accessibility Act (EAA) to dyrektywa (UE) 2019/882 w sprawie wymogów dostępności produktów i usług. Państwa członkowskie miały stosować przepisy, które ją wdrażają, od 28 czerwca 2025 r. Dyrektywa obejmuje produkty wprowadzane do obrotu i usługi świadczone konsumentom po tej dacie.
W Polsce EAA wdraża ustawa z dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze (Dz.U. 2024 poz. 731), nazywana też Polskim Aktem o Dostępności. Ustawa weszła w życie 28 czerwca 2025 r.
Kogo dotyczy ustawa
Obowiązki mają producenci, upoważnieni przedstawiciele, importerzy i dystrybutorzy produktów oraz usługodawcy świadczący usługi objęte ustawą.
Produkty:
- konsumenckie komputery ogólnego przeznaczenia i ich systemy operacyjne,
- terminale płatnicze oraz terminale samoobsługowe: bankomaty i wpłatomaty, automaty biletowe, urządzenia do odprawy, interaktywne terminale informacyjne,
- konsumenckie urządzenia końcowe do usług telekomunikacyjnych i audiowizualnych usług medialnych,
- czytniki książek elektronicznych.
Usługi oferowane lub świadczone na rzecz konsumentów:
- handel elektroniczny — usługi świadczone na odległość przez strony internetowe i urządzenia mobilne w celu zawarcia umowy, czyli m.in. sklepy internetowe,
- bankowość detaliczna,
- usługi telekomunikacyjne,
- dostęp do audiowizualnych usług medialnych,
- rozpowszechnianie książek elektronicznych,
- usługi towarzyszące transportowi pasażerskiemu (lotniczemu, autobusowemu, kolejowemu, wodnemu): strony internetowe, aplikacje mobilne, bilety elektroniczne, informacja o podróży.
Ważne: ustawa dotyczy usług dla konsumentów. Jeśli Twoja platforma służy wyłącznie klientom biznesowym, sprawdź z prawnikiem, czy jest objęta przepisami.
Kogo ustawa nie obejmuje
- Usług świadczonych przez mikroprzedsiębiorców — ustawy nie stosuje się do nich wprost (art. 4 pkt 1). Dyrektywa EAA definiuje mikroprzedsiębiorstwo jako firmę, która zatrudnia mniej niż 10 osób i ma roczny obrót nieprzekraczający 2 mln euro lub roczną sumę bilansową nieprzekraczającą 2 mln euro. Mikroprzedsiębiorcy, którzy obracają produktami, nie są zwolnieni — mają jedynie lżejsze obowiązki dokumentacyjne.
- Określonych treści na stronach i w aplikacjach, m.in. treści zewnętrznych, których firma nie finansuje, nie tworzy i nie kontroluje, a także nagranych multimediów i plików dokumentów opublikowanych przed 28 czerwca 2025 r. oraz archiwów nieedytowanych od tej daty.
- Produktów wprowadzonych do obrotu przed wejściem ustawy w życie.
Okresy przejściowe: umowy o świadczenie usług zawarte przed 28 czerwca 2025 r. mogą obowiązywać bez zmian do wygaśnięcia, ale nie dłużej niż do 28 czerwca 2030 r. Do tej samej daty usługodawca może świadczyć usługi przy użyciu niedostępnych produktów, których używał wcześniej. Terminale używane przed wejściem ustawy w życie mogą działać do końca okresu ekonomicznej użyteczności, nie dłużej niż 20 lat od rozpoczęcia ich wykorzystywania.
Nieproporcjonalne obciążenie: wymagania stosuje się tylko w zakresie, w jakim nie wymagają zasadniczej zmiany podstawowych właściwości produktu lub usługi i nie stanowią nieproporcjonalnego obciążenia. Firma musi jednak sama przeprowadzić taką ocenę według kryteriów z ustawy, udokumentować ją, przechowywać dokumentację 5 lat i poinformować na piśmie właściwy organ nadzoru rynku (obowiązki dokumentacyjne nie dotyczą mikroprzedsiębiorców obracających produktami).
Jakie obowiązki ma usługodawca
Według ustawy usługodawca m.in.:
- przeprowadza ocenę zgodności usługi z wymaganiami dostępności,
- podaje do publicznej wiadomości — w regulaminie lub równoważnym dokumencie, w sposób dostępny — informacje o usłudze i o tym, w jaki sposób spełnia ona wymagania dostępności,
- zapewnia, że strony internetowe i aplikacje mobilne są postrzegalne, funkcjonalne, zrozumiałe i kompatybilne,
- w e-commerce zapewnia dostępność funkcji identyfikacji, bezpieczeństwa, płatności i podpisów elektronicznych oraz informacje o dostępności oferowanych produktów, jeśli podał je zobowiązany podmiot,
- gdy usługa nie spełnia wymagań — podejmuje działania naprawcze i niezwłocznie informuje o tym organ nadzoru rynku,
- na żądanie organu przekazuje informacje potwierdzające zgodność i współpracuje przy działaniach naprawczych.
Kto kontroluje i jak zaczyna się sprawa
System nadzoru tworzą Prezes Zarządu PFRON, organy nadzoru rynku i organy celne. Organami nadzoru rynku są m.in.:
- dla handlu elektronicznego — minister właściwy do spraw informatyzacji,
- dla bankowości detalicznej — Rzecznik Finansowy,
- dla usług telekomunikacyjnych, audiowizualnych, e-booków i produktów takich jak komputery czy terminale — Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej,
- dla usług towarzyszących transportowi — Prezes UTK (kolej), Prezes ULC (lotnictwo), wojewódzcy inspektorzy transportu drogowego (autobusy) i dyrektorzy urzędów morskich oraz Dyrektor Urzędu Żeglugi Śródlądowej w Bydgoszczy (transport wodny).
Sprawa może zacząć się na dwa sposoby:
- Skarga konsumenta do firmy — firma ma 30 dni na odpowiedź, a w szczególnie skomplikowanych przypadkach może wydłużyć termin do 60 dni od otrzymania skargi.
- Zawiadomienie do Prezesa Zarządu PFRON — może je złożyć każdy. PFRON rozpatruje je lub przekazuje właściwemu organowi w ciągu 30 dni, a gdy zawiadomienie jest zasadne, przeprowadza się kontrolę. Na gov.pl jest usługa składania zawiadomienia.
Co grozi za brak dostępności
Jeśli kontrola wykaże, że usługa nie spełnia wymagań, organ wzywa usługodawcę do działań naprawczych i przedstawienia dowodów w terminie nie dłuższym niż 120 dni. Może też zakazać oferowania usługi na okres do 180 dni. Gdy firma nie przedstawi dowodów, organ wszczyna postępowanie i w decyzji może:
- nakazać zapewnienie dostępności,
- zakazać oferowania lub świadczenia usługi,
- nakazać powiadomienie konsumentów o zakresie niespełniania wymagań.
Kara pieniężna (art. 73) grozi usługodawcy, który m.in. nie zapewnia dostępności usług, nie przeprowadził oceny zgodności, nie poinformował organu o niespełnianiu wymagań albo nie przekazał na żądanie informacji lub przekazał nieprawdziwe. Wysokość: do dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający (ogłaszanego przez Prezesa GUS), jednak nie więcej niż 10% obrotu z roku obrotowego poprzedzającego rok nałożenia kary. Takie same granice dotyczą producentów, importerów i dystrybutorów produktów.
Organ ustala wysokość kary, biorąc pod uwagę zakres i wagę naruszenia, liczbę niedostępnych produktów lub usług i liczbę osób, na które ono wpływa. Karę płaci się w ciągu 14 dni od dnia, w którym decyzja o jej nałożeniu stała się ostateczna, na rachunek Funduszu Dostępności.
Czy moja firma musi spełniać WCAG?
Ustawa z 2024 r. nie wymienia WCAG z nazwy. Wymaga, by strony i aplikacje były postrzegalne, funkcjonalne, zrozumiałe i kompatybilne, a zgodność z normami zharmonizowanymi lub specyfikacjami technicznymi daje domniemanie spełnienia wymagań w zakresie, który obejmują.
WCAG 2.1 jest natomiast wprost podstawą ustawy o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych — jej załącznik to lista kryteriów WCAG 2.1, a wymagania uznaje się za spełnione przy zastosowaniu normy EN 301 549 V3.2.1:2021. Dlatego w praktyce strony i aplikacje sprawdza się według WCAG. W Coblit budujemy zgodnie z WCAG 2.2.
Checklista: od czego zacząć
- Sprawdź, czy Twoja usługa jest na liście z ustawy i czy świadczysz ją konsumentom.
- Sprawdź, czy jesteś mikroprzedsiębiorcą świadczącym usługi.
- Zrób audyt strony, sklepu lub aplikacji według WCAG — automatyczny i ręczny, z czytnikiem ekranu.
- Zaplanuj naprawy według priorytetów: najpierw ścieżki zakupu, logowania i płatności.
- Opisz w regulaminie, w jaki sposób usługa spełnia wymagania dostępności.
- Jeśli powołujesz się na nieproporcjonalne obciążenie — udokumentuj ocenę i poinformuj organ.
- Przygotuj procedurę obsługi skarg konsumentów w terminie 30 dni.
- Pilnuj dostępności przy każdej kolejnej zmianie serwisu.
Jak pomaga Coblit
Audytujemy i dostosowujemy strony internetowe, aplikacje mobilne i systemy do WCAG 2.1 i 2.2 oraz wymogów European Accessibility Act. Dajemy listę problemów z priorytetami, naprawiamy je albo wspieramy Twój zespół, przygotowujemy deklarację dostępności i pilnujemy zgodności przy kolejnych zmianach — szczegóły w dostępności cyfrowej WCAG. Współpracujemy m.in. z Towarzystwem GEST i Fundacją Perseus.
Budujemy też dostępne rozwiązania od zera. Beepsy to panel dotykowy do składania zamówień, za którego oprogramowanie i urządzenie odpowiadał Coblit: ma regulowaną wysokość dla osób na wózkach, interfejs dla osób głuchych, powiększanie tekstu i wysoki kontrast dla osób niedowidzących oraz funkcje głosowe dla osób niewidomych.
Źródła
- Ustawa z dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze (Dz.U. 2024 poz. 731) — ISAP, tekst w Dzienniku Ustaw (PDF)
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/882 (European Accessibility Act) — EUR-Lex
- Ustawa z dnia 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych — ISAP
- Złóż zawiadomienie o braku dostępności produktu lub usługi — gov.pl